ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ তীব্ৰ খহনীয়াই ভাবুকি আনিছে ডিব্ৰুগড়লৈ
‘৫৬ চনতে নিৰ্মিত ঐতিহাসিক কাঁহাই স্পাৰ খহিল!
চাইন অন ডেস্ক,৫আগষ্ট:
পুনৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ তীব্ৰ খহনীয়াই ভাবুকি আনিছে ডিব্ৰুগড় মহানগৰলৈ। ‘৫৬ চনতে নিৰ্মিত ঐতিহাসিক কাঁহাই স্পাৰ খহি পৰাৰ পিছতে শংকিত হৈ পৰিছে ডিব্ৰুগড় মহানগৰবাসী।ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ গৰাক খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ১৯৫৬ চনত নিৰ্মাণ কৰা ২ নম্বৰ স্পাৰ হিচাপেও পৰিচিত ঐতিহাসিক কাঁহাই স্পাৰত তীব্ৰ খহনীয়া হোৱাৰ খবৰ পোৱাৰ পিছতে ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজানৰ ৰাইজৰ মাজত পুনৰ আতংকই বিৰাজ কৰিছে।জিলা জলসম্পদ বিভাগে স্বীকাৰ কৰিছে যে নদীখনৰ প্ৰবল সোঁতত গাঁথনিটোৰ ঢাকি ৰখা সুৰক্ষামূলক জালিখন চিঙি যোৱাৰ পিছতে স্পাৰটোৰ শিলবোৰ খহি পৰিবলৈ ধৰিছে।
স্পাৰ (যাক ‘গ্ৰইন’ বুলিও কোৱা হয়) হৈছে নদীৰ পাৰৰ সৈতে লম্বভাৱে পানীৰ দিশলৈ আগবঢ়াই নিৰ্মাণ কৰা এক প্ৰতিবন্ধক সদৃশ গাঁথনি। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে নদীৰ সোঁতৰ শক্তিক পাৰৰ পৰা আঁতৰাই পঠিয়াই পানীয়ে পোনে পোনে মাটি খহাই নিয়াত বাধা দিয়া। সোঁতৰ দিশ সলাই দিয়াৰ উপৰিও স্পাৰে পাৰৰ ওচৰত শান্ত পানীৰ সৃষ্টি কৰে, য’ত পলি আৰু গেছ জমা হ’ব পাৰে। ইয়াৰ ফলত খহনীয়াই উটুৱাই লৈ যাব পৰা মাটিক ক্ৰমে পুনৰ গঠন কৰাত সহায় কৰে। সাধাৰণতে শিল, ডাঙৰ টুকুৰা শিল বা গেবিয়ন কেজ (শিলৰে ভৰোৱা তাঁৰৰ জালিৰ বাকচ) ব্যৱহাৰ কৰি স্পাৰ নিৰ্মাণ কৰা হয় আৰু ইয়াক নদীৰ পাৰ সুৰক্ষাৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ, সময়-পৰীক্ষিত পদ্ধতি বুলি গণ্য কৰা হয়—বিশেষকৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ দৰে অতি শক্তিশালী আৰু অপ্ৰত্যাশিত নদীৰ ক্ষেত্ৰত।
মূল মথাউৰিৰ কাষতে অৱস্থিত কাঁহাই স্পাৰ হৈছে ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা মথাউৰি ব্যৱস্থাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰখনক ৰক্ষা কৰা সুৰক্ষামূলক স্পাৰসমূহৰ ভিতৰত আটাইতকৈ দীঘল তথা অন্যতম প্ৰধান।যাৰ বাবে এতিয়া ভাঙি যোৱাৰ আশংকাই স্থানীয় ৰাইজৰ মাজত গভীৰ উদ্বেগৰ সৃষ্টি কৰিছে। বহুতে ভয় কৰিছে যে অধিক ক্ষতি হ’লে ব্যাপক খহনীয়াৰ স্বৃষ্টি হব আৰু যিয়ে ঐতিহাসিক চহৰখনলৈকে ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিব পাৰে।
“এই স্পাৰটোৱে সাতটা দশক ধৰি থিয় দি আমাৰ ঘৰ-বাৰী আৰু মাটি-কালি ৰক্ষা কৰি আহিছে। যদি ই খহি পৰে, তেন্তে মাইজানৰ কি অৱস্থা হ’ব আমি ক’ব নোৱাৰো,”—স্থানীয় বাসিন্দা ভৰত গগৈয়ে কয়।
জলসম্পদ বিভাগে ইতিমধ্যে তৎকালীন পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰি স্পাৰটোৰ দুৰ্বল অংশসমূহ মজবুত কৰিবলৈ কৰ্মচাৰী নিয়োজিত কৰিছে। কৰ্তৃপক্ষই জানিবলৈ দিয়া মতে, গাঁথনিটোৰ অধিক ক্ষতি ৰোধ কৰিবলৈ বৰ্তমান জিয়’ বেগ ব্যৱহাৰ কৰাৰ লগতে শক্তিশালীকৰণৰ কাম অব্যাহত আছে।কাঁহাই স্পাৰৰ পৰিস্থিতিৰ গুৰুত্ব সম্পৰ্কে আমি অৱগত। অগ্ৰাধিকাৰ ভিত্তিত ক্ষতিগ্রস্ত অংশসমূহ শক্তিশালী কৰিবলৈ সকলোকে সক্ৰিয় কৰা হৈছে। অধিক ক্ষতি ৰোধ কৰিবলৈ সকলো প্ৰকাৰৰ চেষ্টা চলোৱা হৈছে বুলি আজি জলসম্পদ বিভাগৰ এজন বিষয়াই এইদৰে কয়।যি কি নহওক, কেইবাজনো স্থানীয় বাসিন্দাই বৰ্তমানৰ খহনীয়া ৰোধক ব্যৱস্থাৰ কাৰ্যকাৰীক লৈ সন্দেহ প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁলোকে ২ নম্বৰ স্পাৰৰ ওচৰত পূৰ্বেও একেধৰণৰ পদ্ধতি ব্যৰ্থ হোৱাৰ কথা উল্লেখ কৰে।আমি আগতেও জিয়’ বেগবোৰ সোঁতে উটুৱাই লৈ যোৱা দেখিছো। ডাঙৰ শিলৰ দৰে অধিক শক্তিশালী সামগ্ৰী ব্যৱহাৰ নকৰিলে এই খহনীয়া অব্যাহত থাকিব বুলি আমি আশংকা কৰো বুলি স্থানীয় বাসিন্দা বিৰাজ হাজৰিকাই অকপটে সদৰী কৰে।